Het politieke woord van de week #8 – Pestkop
Politiek gaat, kort door de bocht gesteld en temidden van een boel andere zaken, om de legitieme uitoefening van macht door iemand die het gelijk aan zijn zijde heeft weten te krijgen. Een pestkop is (a) iemand die macht misbruikt om anderen te kleineren, of (b) iemand die meent de macht te bezitten om andere mensen te treiteren. Donald Trump is het beste voorbeeld van (a). De Nederlandse politicus Geert Wilders belichaamt (b).
Het modern-iconische voorbeeld van politieke pestkopperij in de a-categorie is natuurlijk de behandeling die de held Volodymyr Zelensky, president van Oekraïne, ten deel viel toen hij eind februari dit jaar op bezoek kwam in het Witte Huis. Als ging het om een raketten- en dronesbombardement op Kyiv, zo kreeg Zelensky van minstens drie kanten (president, vice-president en pers) de vernederingen op zich afgevuurd.
Wie zich dan staande houdt, en bij een volgend bezoek het lef toont zijn belagers opnieuw op hun eigen terrein tegemoet te treden, is werkelijk een hele grote. Heeft het pestgedrag van Trump, en niet te vergeten dat van de man die hem hoopt op te volgen, dan helemaal geen impact? Zeker wel. Maar iemand als Zelensky is in de liefde voor zijn gemartelde volk bereid de vernederingen op de koop toe te nemen – en komt daarmee als winnaar tevoorschijn.
Vadertje Jacob Cats
Goed, dit is het spel van de echt grote jongens en meisjes. In Nederland kunnen politici hiervan hooguit dromen. Van oud-premier Mark Rutte is afdoende bekend dat hij binnenskamers in flinke woede kon ontsteken. Iets dergelijks zal mogelijk ook gelden voor de tot premier gemaakte ambtenaar Dick Schoof en wie weet straks voor D66’er Rob Jetten. Maar vernederende publieke sessies voor een gloeiende openhaard in het Catshuis? Mwah.
Je hebt de eredivisie en de zogeheten Keuken Kampioen Divisie (ooit eerste divisie geheten). De benaming Keuken Kampioen lijkt op het eerste gezicht nergens op te slaan, zeker niet als het gaat om de politiek, maar past natuurlijk geweldig goed bij een land als Nederland. Waar Frankrijk zijn ‘Elysische Velden’ heeft voor de eredivisie-grandeur van de presidentiële residentie, hebben wij de Delftsblauwe keukentegeltjes van vadertje Jacob Cats.
Geert Wilders is zelfs de keuken van de macht niet gegeven. Zijn pestkoppengedrag, bijvoorbeeld door zijn pogingen om vrouwelijke politici of moslim-landgenotes te treiteren, heeft voor hem in al die jaren van politieke woestenij hoofdzakelijk als een boemerang gewerkt. Na de meest recente verkiezingen mag hij het nu gaan proberen als tweede ondervoorzitter van de Tweede Kamer. Mwah.
Belastinggeld
Er is nog een c-categorie voor pestkoppen, de amateurliga eigenlijk. Politici die daarin spelen, hebben als voorbeeld Mona Keijzer, dubbeldemissonair minister van onder meer Asiel en Migratie, vice-premier, en Kamerlid voor een partij die eind oktober slechts 4 zetels in de wacht wist te slepen. De c-categorie van pestkoppen wordt bevolkt door mensen die weten dat hun geen macht meer toekomt en juist daarom treitergedrag gaan vertonen.
Het recente bezoek van Keijzer aan een opvangplaats voor asielzoekers is hiervan uiteraard het even verhelderende als woestmakende voorbeeld. De minister wilde er filmopnames maken ‘om te laten zien wat er met belastinggeld gebeurt’. Aan de wens van machteloze asielzoekers om hun privacy niet te schenden, had zij geen boodschap. Je zou er een pesthekel van krijgen. Bah.
Kees Broere